دانلود کتاب آموزشی پیشرفته نصب و پیکربندی ایمیل سرور لینوکسی جلد اول

این دوره آموزشی برای کسانی طراحی شده است که قصد دارند سیستم ایمیل لینوکس خود را با استفاده از ترکیب سرویس‌های Postfix (برای ارسال ایمیل)، Dovecot (برای دریافت ایمیل)، MySQL (برای مدیریت پایگاه داده ایمیل‌ها)، و SpamAssassin (برای فیلتر کردن اسپم‌ها) پیکربندی کنند. دوره شامل مباحث پیشرفته نصب، پیکربندی، و مدیریت این سرویس‌ها است.

بخش 1. مقدمه‌ای بر سرویس‌های ایمیل و اجزای آن

فصل 1. تعریف سرویس ایمیل و کاربردهای آن

• تاریخچه‌ای مختصر از سرویس ایمیل
• نقش سرویس‌های ایمیل در دنیای امروز
• مقایسه سرویس‌های ایمیل محلی و سرویس‌های ابری

فصل 2. اجزای اصلی سیستم ایمیل

• معرفی سه جزء اصلی سیستم ایمیل:
  • MTA (Mail Transfer Agent): مانند Postfix
  • MDA (Mail Delivery Agent): مانند Dovecot
  • MUA (Mail User Agent): نرم‌افزارهایی مانند Thunderbird یا Outlook
• نحوه تعامل این اجزا در ارسال و دریافت ایمیل

فصل 3. پروتکل‌های استاندارد در سرویس ایمیل

• SMTP (Simple Mail Transfer Protocol): برای ارسال ایمیل
• POP3 (Post Office Protocol): برای دریافت ایمیل
• IMAP (Internet Message Access Protocol): برای مدیریت و دریافت ایمیل‌ها
• تفاوت‌ها و کاربردهای هر یک از این پروتکل‌ها

فصل 4. معماری کلی سرویس ایمیل

• شرح مسیر یک ایمیل از ارسال تا دریافت:
  • ارسال ایمیل از طریق MUA
  • انتقال ایمیل توسط MTA
  • ذخیره ایمیل در MDA
  • بازیابی ایمیل از طریق MUA
• تعامل بین اجزای Postfix, Dovecot, MySQL و SpamAssassin

فصل 5. بررسی نیازهای امنیتی در سرویس ایمیل

• چالش‌های امنیتی مانند اسپم‌ها، فیشینگ و بدافزارها
• اهمیت رمزنگاری ارتباطات با SSL/TLS
• نحوه مقابله با حملات Brute Force و Denial of Service (DoS)

فصل 6. تفاوت بین سرورهای ایمیل محلی و خدمات ایمیل مبتنی بر وب

• مقایسه سرورهای ایمیل محلی (مانند Postfix) و سرویس‌های ابری (مانند Gmail)
• مزایا و معایب هر یک از این روش‌ها
• کاربردهای سازمانی و شخصی برای هر روش

فصل 7. انواع سرویس‌های ایمیل و مزایا و معایب آن‌ها

• ایمیل‌های سازمانی (Enterprise Email)
• ایمیل‌های ابری (Cloud-Based Email)
• سرورهای اختصاصی ایمیل

فصل 8. ساختار ذخیره‌سازی ایمیل‌ها

• بررسی فرمت‌های ذخیره‌سازی مانند Maildir و mbox
• مدیریت فضای ذخیره‌سازی در سرورهای ایمیل

فصل 9. چالش‌ها در مدیریت سرویس ایمیل

• مشکلات مقیاس‌پذیری در سرورهای ایمیل
• مدیریت کاربران و منابع
• تنظیمات مربوط به دامنه‌ها و آدرس‌های ایمیل

فصل 10. چشم‌انداز کلی پیکربندی سرویس ایمیل

• نگاهی کلی به پیکربندی Postfix، Dovecot، MySQL و SpamAssassin
• تعریف نقش هر جزء در سیستم ایمیل

بخش 2. نصب و پیکربندی Postfix

فصل 1. نصب Postfix

1. مقدمه‌ای بر Postfix و نقش آن به عنوان Mail Transfer Agent (MTA)
2. انتخاب نسخه مناسب Postfix بر اساس توزیع لینوکس (Ubuntu, CentOS, Debian, RHEL)
3. نصب Postfix از طریق بسته‌های مدیریت نرم‌افزار:
   • استفاده از apt-get در Ubuntu/Debian
   • استفاده از yum یا dnf در CentOS/RHEL
4. بررسی سرویس‌های مرتبط پس از نصب:
   • تست اجرای سرویس
   • بررسی فایل‌های تنظیمات اولیه

فصل 2. پیکربندی فایل‌های اصلی Postfix

1. معرفی فایل‌های تنظیمات Postfix:
   • فایل main.cf
   • فایل master.cf
2. ویرایش و پیکربندی فایل main.cf:
   • تنظیم نام میزبان (hostname)
   • تنظیم دامنه ایمیل (myhostname, mydomain)
   • تعریف شبکه‌های مجاز برای ارسال ایمیل (mynetworks)
   • تنظیم مسیرهای ارسال ایمیل (relayhost)
3. مدیریت سرویس SMTP:
   • تنظیمات مربوط به inet_interfaces برای محدود کردن دسترسی‌ها
   • فعال‌سازی TLS/SSL برای ارتباط امن
4. تنظیم محدودیت‌های ارسال ایمیل:
   • محدود کردن تعداد ایمیل‌ها بر اساس IP یا دامنه
   • استفاده از فایل access

فصل 3. پیکربندی ارسال و دریافت ایمیل‌ها

1. پیکربندی ارسال ایمیل به آدرس‌های خارجی:
   • تعریف relayhost برای استفاده از سرورهای واسط
   • تست ارسال ایمیل به آدرس‌های خارجی
2. تنظیمات دریافت ایمیل از دامنه‌های داخلی:
   • افزودن دامنه‌های مجاز (mydestination)
   • مدیریت کاربران محلی برای دریافت ایمیل‌ها
3. پیکربندی Postfix برای کار با چند دامنه:
   • استفاده از فایل‌های virtual_alias_maps و virtual_mailbox_maps
   • تعریف چندین دامنه در فایل‌های تنظیمات

فصل 4. افزودن امنیت به Postfix

1. فعال‌سازی SSL/TLS برای ارسال و دریافت ایمیل‌های امن:
   • ایجاد گواهینامه SSL یا استفاده از Let’s Encrypt
   • پیکربندی پارامترهای smtpd_tls_cert_file و smtpd_tls_key_file
2. تنظیمات احراز هویت کاربران:
   • یکپارچه‌سازی با SASL برای احراز هویت SMTP
   • استفاده از smtpd_sasl_auth_enable برای فعال‌سازی احراز هویت
3. جلوگیری از اسپم و حملات Brute Force:
   • تنظیم فیلترهای پایه‌ای برای اسپم‌ها
   • محدود کردن تعداد ایمیل‌های ارسالی از یک IP

فصل 5. آزمایش و رفع مشکلات Postfix

1. دستورات مدیریتی Postfix:
   • postfix start, postfix stop, postfix reload
   • بررسی وضعیت با systemctl status postfix
2. بررسی لاگ‌های Postfix:
   • استفاده از tail -f /var/log/mail.log
   • تحلیل خطاهای رایج در ارسال و دریافت ایمیل
3. عیب‌یابی مشکلات رایج:
   • رفع مشکلات مربوط به دامنه و DNS
   • خطاهای مربوط به ارسال ایمیل به سرورهای خارجی

فصل 6. مدیریت پیشرفته Postfix

1. استفاده از فایل‌های نقشه (Maps) در Postfix:
   • تنظیم نقشه‌های hash برای آدرس‌های ایمیل
   • استفاده از دستور postmap برای ایجاد فایل‌های نقشه
2. تنظیمات مربوط به Queue مدیریت ایمیل‌ها:
   • مشاهده ایمیل‌های در صف با postqueue -p
   • حذف ایمیل‌های خراب با postsuper -d
3. یکپارچه‌سازی Postfix با ابزارهای دیگر:
   • اتصال به Dovecot برای مدیریت ایمیل‌های ورودی
   • فیلتر کردن اسپم‌ها با SpamAssassin

فصل 7. بهینه‌سازی عملکرد Postfix

1. پیکربندی بهینه برای عملکرد سریع‌تر:
   • تنظیمات مربوط به کش DNS
   • کاهش استفاده از منابع سیستم
2. بررسی و بهینه‌سازی ارتباطات SMTP:
   • مدیریت ارتباطات ورودی و خروجی
   • تنظیم تایم‌اوت‌ها برای ارتباط‌های طولانی
3. راهکارهای امنیتی بیشتر:
   • استفاده از ابزار fail2ban برای جلوگیری از حملات مکرر
   • افزودن DMARC و SPF به DNS برای جلوگیری از جعل ایمیل‌ها

بخش 3. نصب و پیکربندی Dovecot

فصل 1. نصب Dovecot

• نصب Dovecot از طریق مدیر بسته:
  • Debian/Ubuntu: استفاده از apt-get install dovecot-core dovecot-imapd dovecot-pop3d
  • CentOS/RHEL: استفاده از yum install dovecot یا dnf install dovecot
• بررسی نصب صحیح Dovecot:
  • دستور systemctl status dovecot برای اطمینان از فعال بودن سرویس
  • بررسی لاگ‌های اولیه نصب

فصل 2. پیکربندی Dovecot

• فایل‌های پیکربندی Dovecot:
  • معرفی فایل‌های اصلی: /etc/dovecot/dovecot.conf
  • بررسی ساختار پوشه‌های پیکربندی
• پیکربندی سرویس IMAP و POP3:
  • فعال‌سازی پروتکل‌ها در فایل dovecot.conf
  • تنظیمات پورت‌های مربوطه (110 برای POP3، 143 برای IMAP)
• تنظیمات SSL/TLS:
  • ایجاد یا استفاده از گواهینامه SSL برای ارتباطات امن
  • تنظیمات SSL در فایل‌های پیکربندی: ssl_cert و ssl_key
• پیکربندی Maildir یا mbox:
  • انتخاب نوع فرمت ذخیره‌سازی ایمیل‌ها
  • تنظیم مسیرهای مربوط به ذخیره‌سازی

فصل 3. مدیریت کاربران و احراز هویت

• ایجاد کاربران محلی برای دریافت ایمیل:
  • استفاده از کاربران سیستم (System Users)
• استفاده از فایل‌های احراز هویت خارجی:
  • تنظیمات در /etc/dovecot/conf.d/auth.conf
• یکپارچه‌سازی با پایگاه داده MySQL:
  • پیکربندی برای ذخیره اطلاعات کاربران در MySQL
  • تغییر تنظیمات احراز هویت به auth-sql.conf

فصل 4. تنظیمات امنیتی در Dovecot

• محدود کردن دسترسی کاربران:
  • اعمال محدودیت‌ها بر اساس آدرس‌های IP
• جلوگیری از حملات Brute Force:
  • استفاده از افزونه‌هایی مثل Fail2Ban
• تنظیمات امنیتی SSL/TLS:
  • اجباری کردن SSL برای ارتباطات ایمیل

فصل 5. پیکربندی Dovecot به‌عنوان MDA

• تعریف Mail Delivery Agent (MDA) در فایل پیکربندی
• تنظیمات یکپارچگی با Postfix:
  • استفاده از پروتکل LMTP برای تحویل ایمیل‌ها
  • تنظیمات فایل master.cf در Postfix برای ارتباط با Dovecot

فصل 6. تست و رفع مشکلات Dovecot

• بررسی سرویس Dovecot:
  • استفاده از دستور doveadm برای بررسی وضعیت کاربران و سرویس‌ها
• تست پروتکل‌های IMAP و POP3:
  • استفاده از کلاینت‌هایی مثل Thunderbird یا ابزارهای خط فرمان (netcat، telnet)
• رفع مشکلات عمومی:
  • بررسی لاگ‌ها: /var/log/mail.log و /var/log/dovecot.log
  • عیب‌یابی مشکلات دسترسی و احراز هویت

فصل 7. پیکربندی پیشرفته Dovecot

• تنظیم صندوق پستی اشتراکی (Shared Mailbox):
  • پیکربندی در dovecot.conf
• تنظیم فیلترهای ایمیل:
  • استفاده از Sieve برای تنظیمات فیلتر ایمیل
  • نصب افزونه Sieve و یکپارچگی با Dovecot
• مدیریت عملکرد و بهینه‌سازی:
  • تنظیم محدودیت‌های کاربری برای تعداد اتصالات همزمان

بخش 4. نصب و پیکربندی MySQL برای مدیریت پایگاه داده ایمیل‌ها

فصل 1. نصب و راه‌اندازی MySQL

• نصب MySQL Server در سیستم‌های لینوکسی (Ubuntu, CentOS, Debian)
• نصب با استفاده از ابزارهای مدیریت بسته (apt, yum, dnf)
• انجام تنظیمات اولیه امنیتی MySQL:
  • تغییر رمز عبور کاربر root
  • غیرفعال کردن دسترسی‌های ناایمن
  • حذف کاربران و پایگاه‌های پیش‌فرض غیرضروری

فصل 2. طراحی پایگاه داده ایمیل

• ایجاد پایگاه داده اختصاصی برای مدیریت ایمیل
• طراحی جداول اصلی:
  • جدول کاربران ایمیل (user table)
    • آدرس ایمیل
    • رمز عبور (رمزنگاری شده با استفاده از الگوریتم‌هایی مانند MD5 یا SHA256)
    • وضعیت فعال بودن کاربر
  • جدول دامنه‌ها (domains table)
    • نام دامنه‌ها
    • وضعیت فعال بودن دامنه
  • جدول حساب‌های ایمیل (accounts table)
    • فضای اختصاص داده شده به هر کاربر
    • محدودیت‌های ارسال و دریافت
• ایجاد روابط بین جداول برای مدیریت بهتر داده‌ها

فصل 3. اتصال Postfix به MySQL

• تنظیم Postfix برای استفاده از پایگاه داده MySQL:
  • ویرایش فایل‌های main.cf و master.cf
  • تنظیمات map ها (virtual_alias_maps, virtual_mailbox_domains, virtual_mailbox_maps)
• تعریف کوئری‌های MySQL در فایل‌های تنظیمات Postfix برای استخراج اطلاعات:
  • تأیید آدرس‌های ایمیل
  • استخراج مسیر ذخیره‌سازی ایمیل‌ها
• تست اتصال MySQL و Postfix با دستورات CLI

فصل 4. اتصال Dovecot به MySQL

• تنظیم Dovecot برای استفاده از پایگاه داده MySQL:
  • پیکربندی فایل‌های dovecot-sql.conf.ext و dovecot.conf
  • تنظیم مکانیزم احراز هویت با استفاده از MySQL
• کوئری‌های لازم برای Dovecot:
  • احراز هویت کاربران
  • مسیر دسترسی به صندوق پستی کاربران (Maildir یا mbox)
• تست اتصال و عملکرد Dovecot با پایگاه داده MySQL

فصل 5. امنیت پایگاه داده ایمیل‌ها

• محدود کردن دسترسی به پایگاه داده فقط از طریق سرور ایمیل
• ایجاد کاربر اختصاصی برای Postfix و Dovecot در MySQL با دسترسی‌های محدود
• رمزنگاری ارتباطات با استفاده از SSL/TLS برای اتصال به MySQL
• استفاده از فایروال برای محافظت از MySQL در برابر دسترسی‌های غیرمجاز

فصل 6. پشتیبان‌گیری و بازیابی پایگاه داده MySQL

• استراتژی‌های پشتیبان‌گیری:
  • استفاده از ابزارهایی مانند mysqldump برای تهیه نسخه پشتیبان
  • زمان‌بندی پشتیبان‌گیری‌های خودکار با cron
• بازیابی داده‌ها از نسخه پشتیبان در صورت بروز خرابی
• مدیریت تغییرات در ساختار جداول بدون از دست دادن داده‌ها

فصل 7. بهینه‌سازی عملکرد MySQL

• پیکربندی فایل my.cnf برای بهینه‌سازی عملکرد
• تنظیم Cache ها (query cache, table cache)
• بررسی عملکرد و بار پایگاه داده با استفاده از ابزارهایی مانند mysqltuner
• بهینه‌سازی کوئری‌های مورد استفاده توسط Postfix و Dovecot

فصل 8. مدیریت پایگاه داده در طولانی‌مدت

• مانیتورینگ پایگاه داده برای شناسایی مشکلات و رفع آنها
• تحلیل لاگ‌های MySQL برای بررسی خطاها
• مدیریت فضای ذخیره‌سازی برای جداول بزرگ
• بروزرسانی منظم نسخه MySQL برای بهره‌گیری از ویژگی‌ها و بهبودهای امنیتی جدید

بخش 5. نصب و پیکربندی SpamAssassin برای فیلتر کردن اسپم

فصل 1. آشنایی با SpamAssassin

• معرفی SpamAssassin و نحوه عملکرد آن
• چرا استفاده از SpamAssassin ضروری است؟
• بررسی نحوه تشخیص اسپم با استفاده از امتیازدهی (Score-based Filtering)
• اجزای اصلی SpamAssassin (Rules, Plugins, Auto-Learn)

فصل 2. نصب SpamAssassin

• نصب بسته‌های SpamAssassin در توزیع‌های مختلف لینوکس:
  • Ubuntu/Debian: apt-get install spamassassin
  • CentOS/RHEL: yum install spamassassin
• راه‌اندازی سرویس SpamAssassin:
  • فعال کردن سرویس: systemctl enable spamassassin
  • شروع به کار: systemctl start spamassassin
• بررسی وضعیت سرویس: systemctl status spamassassin

فصل 3. پیکربندی SpamAssassin

• مکان فایل‌های پیکربندی SpamAssassin (مانند local.cf و v310.pre)
• تغییر تنظیمات پیش‌فرض:
  • تعیین امتیاز اسپم (Spam Threshold Score)
  • فعال‌سازی Auto-Learn
  • تنظیم قوانین سفارشی
• فعال‌سازی فیلترهای پیشرفته:
  • Razor
  • Pyzor
  • DCC (Distributed Checksum Clearinghouse)

فصل 4. یکپارچه‌سازی SpamAssassin با Postfix

• تنظیم Postfix برای فیلتر کردن ایمیل‌ها:
  • پیکربندی content_filter در فایل main.cf
  • تعریف فیلترهای SpamAssassin در master.cf
• استفاده از SpamAssassin به‌عنوان Mail Filter Daemon:
  • نصب و پیکربندی spamc و spamd
• پیکربندی فیلترهای milter برای ارتباط بین Postfix و SpamAssassin

فصل 5. تنظیمات امنیتی در SpamAssassin

• پیکربندی امتیازهای امنیتی برای جلوگیری از حملات:
  • تغییر مقدار required_score
  • استفاده از white/blacklists برای آدرس‌های ایمیل خاص
• اعمال محدودیت‌ها برای جلوگیری از حملات DoS

فصل 6. قوانین (Rules) و پلاگین‌ها در SpamAssassin

• تعریف قوانین سفارشی:
  • اضافه کردن امتیاز برای کلمات یا ویژگی‌های خاص
  • ایجاد قواعد جدید در فایل‌های پیکربندی
• استفاده از پلاگین‌ها برای افزایش دقت:
  • Razor: برای شناسایی ایمیل‌های اسپم شناخته‌شده
  • Pyzor: یک سیستم همکاری برای گزارش اسپم
  • DCC: تشخیص پیام‌های تکراری
• مدیریت قوانین پیش‌فرض و پلاگین‌های فعال

فصل 7. آزمایش و بهینه‌سازی SpamAssassin

• ارسال ایمیل‌های آزمایشی برای بررسی عملکرد فیلترها
• آنالیز لاگ‌ها:
  • بررسی فایل‌های log مانند /var/log/maillog
  • تشخیص اسپم‌های رد شده یا اشتباه تشخیص داده شده
• تنظیم دقیق امتیازها برای جلوگیری از تشخیص اشتباه ایمیل‌های معتبر
• استفاده از ابزار spamassassin --lint برای بررسی مشکلات پیکربندی

فصل 8. ادغام با سایر سرویس‌ها

• یکپارچه‌سازی با Dovecot برای مدیریت اسپم
• انتقال ایمیل‌های اسپم به فولدر جداگانه
• استفاده از SpamAssassin با Roundcube یا سایر کلاینت‌های وب‌میل

فصل 9. مدیریت و نگهداری SpamAssassin

• بروزرسانی قوانین اسپم:
  • اجرای sa-update
  • تنظیم کرون جاب برای بروزرسانی خودکار
• مدیریت و مانیتورینگ اسپم‌ها:
  • استفاده از ابزارهای نظارتی برای عملکرد SpamAssassin
• بکاپ‌گیری و بازگردانی تنظیمات و قوانین

فصل 10. عیب‌یابی و رفع مشکلات رایج

• رفع مشکلات مربوط به شناسایی اسپم
• خطاهای رایج در نصب و پیکربندی
• استفاده از ابزارهای تست و رفع خطا:
  • spamassassin -D برای اشکال‌زدایی
  • بررسی تنظیمات فیلترها و پیکربندی‌ها