خدمات شبکه فراز نتورک | پیشرو در ارائه خدمات دیتاسنتری و کلود
دوره Certified Data Center Professional (CDCP) یکی از دورههای معتبر برای آشنایی با اصول و مفاهیم پایه مراکز داده است که توسط EPI (Enterprise Products Integration) ارائه میشود. این دوره برای افرادی که قصد دارند در حوزه مدیریت و عملیات مراکز داده فعالیت کنند، طراحی شده است.
در ادامه سرفصلهای این دوره آموزشی آورده شده است:
بخش 1. مفاهیم و اصول پایه مراکز داده
فصل 1. معرفی مرکز داده (Data Center) و اهمیت آن در سازمانها
- تعریف مرکز داده و نقش آن در فناوری اطلاعات
- تأثیر مراکز داده در کسبوکارهای مدرن
- انواع مراکز داده بر اساس کاربرد (Enterprise, Cloud, Colocation, Edge)
فصل 2. ساختار و اجزای اصلی مرکز داده
- اتاقهای سرور و تجهیزات اصلی
- انواع رکها و شاسیهای مورد استفاده
- کابلکشی ساختاریافته و استانداردهای آن
- سیستمهای برق، خنککننده و تهویه
فصل 3. انواع مدلهای مراکز داده
- مراکز داده داخلی (On-Premises)
- مراکز داده ابری (Cloud Data Centers)
- مراکز داده اجارهای (Colocation Data Centers)
- مراکز داده ترکیبی (Hybrid Data Centers)
فصل 4. معیارهای عملکرد مراکز داده
- بررسی فاکتورهای کلیدی در عملکرد مرکز داده
- شاخصهای بهرهوری انرژی (PUE, DCiE)
- میزان دسترسپذیری و قابلیت اطمینان (Uptime)
فصل 5. استانداردهای بینالمللی در مراکز داده
- استانداردهای طراحی و عملکردی (TIA-942, ANSI/BICSI-002)
- استانداردهای امنیتی و مدیریت ریسک (ISO 27001, NIST)
- استانداردهای بهرهوری و پایداری (LEED, Energy Star)
فصل 6. مدلهای Tier و طبقهبندی مراکز داده
- تعریف Tier در مراکز داده
- بررسی انواع Tier (Tier I تا Tier IV)
- مزایا و معایب هر سطح Tier
- تأثیر Tier بر روی قابلیت اطمینان و هزینهها
فصل 7. چالشهای مراکز داده مدرن
- چالشهای فنی و عملیاتی (خنکسازی، توان، امنیت)
- چالشهای مدیریت ظرفیت و توسعهپذیری
- چالشهای امنیت سایبری و حفاظت از دادهها
بخش 2. طراحی و الزامات اساسی مرکز داده
فصل 1. اصول طراحی فیزیکی مرکز داده
- معیارهای مهم در انتخاب محل احداث مرکز داده
- طراحی معماری و مهندسی ساختمان مرکز داده
- ملاحظات مربوط به زلزله، سیل، آتشسوزی و بلایای طبیعی
- راهکارهای افزایش مقاومت سازهای مرکز داده
فصل 2. اجزای ضروری یک مرکز داده
- فضای کاری و تقسیمبندی داخلی مرکز داده
- سیستمهای برقرسانی و توزیع انرژی
- سیستمهای تهویه، سرمایش و مدیریت حرارت
- طراحی اتاق سرور و الزامات مربوط به آن
فصل 3. طراحی و پیادهسازی ایمن
- رعایت استانداردهای امنیت فیزیکی در طراحی
- کنترل و محدود سازی دسترسی به بخشهای حساس
- حفاظت در برابر تهدیدات فیزیکی و سایبری
- انتخاب مصالح و تجهیزات ایمن برای مرکز داده
فصل 4. نیازمندیهای زیرساختی و تاسیساتی
- سیستمهای کابلکشی و مدیریت کابلهای برق و داده
- سیستمهای اعلام و اطفای حریق
- ارتباطات شبکهای و زیرساخت فیبر نوری
- سامانههای مانیتورینگ و کنترل هوشمند تأسیسات
فصل 5. قوانین و استانداردهای بینالمللی در طراحی مراکز داده
- استانداردهای ANSI/TIA-942، Uptime Institute و ISO/IEC 22237
- سطوح Tier و تأثیر آنها در طراحی مرکز داده
- استانداردهای ایمنی و محیطزیستی
- ملاحظات مربوط به مصرف انرژی و بهینهسازی پایداری محیطی
بخش 3. توان و خنکسازی مراکز داده
فصل 1. اصول سیستمهای برقرسانی در مراکز داده
- اهمیت برق پایدار در مراکز داده
- الزامات تأمین برق و تأثیر آن بر قابلیت اطمینان
- مفاهیم Redundancy و N+1، N+2 و 2N در برقرسانی
فصل 2. اجزای سیستم برقرسانی
- منابع تغذیه بدون وقفه (UPS) و انواع آن
- ژنراتورها و سیستمهای پشتیبان انرژی
- تابلوهای برق و توزیع انرژی در مراکز داده
- مفهوم Power Distribution Unit (PDU) و نقش آن در مدیریت برق
فصل 3. محاسبه و مدیریت توان مصرفی
- فرمولهای محاسبه توان مصرفی در مراکز داده
- Power Usage Effectiveness (PUE) و روشهای بهینهسازی مصرف برق
- اندازهگیری بار الکتریکی و پیشبینی نیازهای آینده
- راهکارهای مدیریت بار الکتریکی و جلوگیری از Overload
فصل 4. سیستمهای تهویه و خنکسازی
- اهمیت خنکسازی و تأثیر دما بر عملکرد سرورها
- استانداردهای دمایی در مراکز داده (ASHRAE)
- اصول خنکسازی Hot Aisle و Cold Aisle
- چیدمان و مدیریت مسیرهای جریان هوا در مراکز داده
فصل 5. انواع سیستمهای خنکسازی
- خنکسازی مبتنی بر هوا (Air Cooling) و انواع آن
- خنکسازی مبتنی بر مایع (Liquid Cooling) و کاربردهای آن
- سرمایش In-Row و In-Rack برای افزایش بهرهوری
- سیستمهای سرمایش مبتنی بر ژنراتور و خنککنندههای ترکیبی
فصل 6. بهینهسازی و مدیریت سرمایش
- تکنیکهای بهینهسازی جریان هوا در مراکز داده
- استفاده از Free Cooling برای کاهش هزینههای انرژی
- راهکارهای جلوگیری از ایجاد Hot Spots
- مانیتورینگ و کنترل هوشمند دما و رطوبت
فصل 7. استانداردها و الزامات ایمنی در برقرسانی و خنکسازی
- استانداردهای بینالمللی مربوط به برقرسانی و خنکسازی (TIA-942، ANSI/BICSI)
- الزامات ایمنی برای کاهش خطرات برقگرفتگی و آتشسوزی
- تأثیر عوامل محیطی بر عملکرد تجهیزات و روشهای مقابله با آنها
بخش 4. سیستمهای پشتیبان و قابلیت اطمینان
فصل 1. اهمیت سیستمهای پشتیبانی در مراکز داده
- نقش سیستمهای پشتیبان در کاهش خرابی و افزایش قابلیت اطمینان
- بررسی تأثیرات خرابی سیستمها بر عملکرد مرکز داده
- هزینههای ناشی از ازکارافتادگی (Downtime) و روشهای جلوگیری از آن
فصل 2. استراتژیهای افزونگی (Redundancy) در مراکز داده
- افزونگی در سطوح مختلف: برق، شبکه، خنکسازی، ذخیرهسازی
- بررسی مدلهای N+1، 2N و 2N+1
- معماریهای افزونگی در مراکز داده Tier 1 تا Tier 4
فصل 3. سیستمهای تأمین برق پشتیبان
- بررسی انواع سیستمهای UPS (Line Interactive، Online Double Conversion)
- نحوه عملکرد ژنراتورها و انواع سوخت مورد استفاده (دیزلی، گاز طبیعی، ترکیبی)
- سناریوهای سوئیچینگ خودکار (ATS) برای انتقال بین منابع تغذیه
- مدیریت باتریهای UPS و برنامهریزی برای جایگزینی
فصل 4. سیستمهای خنکسازی پشتیبان
- اصول افزونگی در سیستمهای تهویه و خنکسازی
- روشهای جایگزین در هنگام خرابی سیستمهای خنککننده
- نقش خنککنندههای مایع و هوای گرم/سرد در افزونگی حرارتی
فصل 5. مدیریت ریسک و برنامهریزی برای بحران
- ارزیابی و تحلیل ریسک در مراکز داده
- استراتژیهای کاهش ریسک و بهبود تابآوری سیستمها
- طراحی سناریوهای واکنش سریع در شرایط بحرانی
فصل 6. پلانهای بازیابی و تداوم خدمات (BCP/DRP)
- تفاوت بین برنامهریزی برای تداوم کسبوکار (BCP) و بازیابی از بحران (DRP)
- ایجاد استراتژیهای RTO (Recovery Time Objective) و RPO (Recovery Point Objective)
- تست و ارزیابی برنامههای بازیابی برای بهبود کارایی
فصل 7. استانداردها و بهترین روشها برای قابلیت اطمینان مرکز داده
- بررسی استانداردهای بینالمللی (ANSI/TIA-942، Uptime Institute)
- روشهای تست و پایش قابلیت اطمینان
- نگهداری پیشگیرانه (Preventive Maintenance) برای جلوگیری از خرابی
بخش 5. امنیت فیزیکی و دسترسی به مرکز داده
فصل 1. اصول امنیت فیزیکی در مراکز داده
- تعریف امنیت فیزیکی و اهمیت آن
- تهدیدات فیزیکی رایج در مراکز داده (سرقت، تخریب، بلایای طبیعی)
- استانداردها و چارچوبهای بینالمللی امنیت فیزیکی (ISO 27001، TIA-942، ANSI/BICSI 002)
- بررسی مدلهای امنیتی چندلایه در مراکز داده
فصل 2. کنترلهای دسترسی و مدیریت کاربران
- انواع روشهای کنترل دسترسی فیزیکی (کارتهای RFID، بیومتریک، کدهای دسترسی)
- سطحبندی دسترسی کاربران (دسترسی محدود، سطح مدیریتی، سطح اجرایی)
- نقش سیستمهای مدیریت هویت (IAM) در کنترل ورود و خروج
- ثبت و گزارشگیری از ورود و خروج کاربران
فصل 3. سیستمهای نظارت و شناسایی تهدیدات
- استفاده از دوربینهای نظارتی (CCTV) در مراکز داده
- سیستمهای هوشمند تشخیص حرکت و ورود غیرمجاز
- ترکیب سیستمهای نظارتی با نرمافزارهای مانیتورینگ امنیتی
- نگهداری و بررسی دورهای تصاویر و لاگهای امنیتی
فصل 4. حفاظت از اطلاعات و تجهیزات حساس
- روشهای جلوگیری از سرقت تجهیزات (قفلهای فیزیکی، ردیابهای RFID)
- حفاظت از سرورها، رکها و تجهیزات ذخیرهسازی
- کنترل دسترسی به بخشهای حساس مانند اتاق سرور و شبکه
- استفاده از تجهیزات ضد تخریب و مقاوم در برابر عوامل محیطی
فصل 5. مقابله با تهدیدات محیطی و بلایای طبیعی
- طراحی مقاوم مراکز داده در برابر زلزله، آتشسوزی و سیل
- استفاده از دیوارهای مقاوم و سیستمهای اطفای حریق (FM-200، CO2، Sprinkler Systems)
- سنسورهای تشخیص دما، رطوبت، دود و نشت مایعات
- سیستمهای هشداردهی سریع و واکنش خودکار به تهدیدات محیطی
فصل 6. تدابیر امنیتی برای مقابله با نفوذ فیزیکی
- مناطق امنیتی مختلف در مراکز داده (Perimeter Security، Mantrap، Safe Rooms)
- نصب حصارها، موانع فیزیکی و کنترل دسترسی محیطی
- بهرهگیری از نیروهای امنیتی و گشتهای فیزیکی
- اجرای آزمایشهای نفوذ فیزیکی و بررسی آسیبپذیریها
فصل 7. فرآیندهای مدیریت بحران و بازیابی امنیتی
- برنامهریزی برای شرایط اضطراری و حملات فیزیکی
- اقدامات واکنشی در صورت نفوذ یا سرقت
- ارتباط با نهادهای امنیتی و قانونی
- آموزش کارکنان در زمینه امنیت فیزیکی و پروتکلهای امنیتی
فصل 8. فناوریهای نوین در امنیت فیزیکی مراکز داده
- استفاده از هوش مصنوعی و یادگیری ماشین در تشخیص تهدیدات فیزیکی
- فناوریهای احراز هویت بیومتریک پیشرفته (چهره، شبکیه چشم، اثر انگشت)
- راهکارهای Zero Trust در امنیت فیزیکی
- یکپارچهسازی امنیت فیزیکی و سایبری در مراکز داده
نقد و بررسی وجود ندارد.